مقالات
معایب داکت اسپلیت
داکت اسپلیت یکی از محبوبترین سیستمهای تهویه مطبوع در ساختمانهای مسکونی و اداری است. بسیاری از سازندگان و کارفرمایان آن را بهعنوان گزینهای مدرن و قدرتمند معرفی میکنند. اما آیا این سیستم برای همه پروژهها بهترین انتخاب است؟
واقعیت این است که در کنار مزایا، معایب داکت اسپلیت هم وجود دارد که اگر قبل از خرید به آنها توجه نکنید، ممکن است بعداً با هزینههای پیشبینینشده و نارضایتی روبهرو شوید.
در این مقاله، بهصورت تخصصی و بیطرفانه، نقاط ضعف داکت اسپلیت را بررسی میکنیم تا بتوانید تصمیم آگاهانهتری بگیرید.
داکت اسپلیت چیست و چرا محبوب شده است؟
داکت اسپلیت که با نام اسپلیت کانالی نیز شناخته میشود، سیستمی متشکل از یک یونیت داخلی (هواساز) و یک یونیت خارجی (کندانسور) است که از طریق کانالکشی، هوای خنک یا گرم را به فضاهای مختلف منتقل میکند.
به دلیل ظاهر مخفی، قدرت سرمایش بالا و امکان استفاده در متراژهای متوسط تا بزرگ، این سیستم در سالهای اخیر بسیار رایج شده است. اما این محبوبیت به معنای بینقص بودن آن نیست.
مهمترین معایب داکت اسپلیت
در ادامه به مهمترین معایب داکت اسپلیت از نظر فنی، اقتصادی و کاربری میپردازیم.
1. مصرف برق نسبتاً بالا
یکی از مهمترین معایب داکت اسپلیت، مصرف انرژی آن است؛ بهویژه در مدلهای غیراینورتر. چون معمولاً یک دستگاه کل فضا را پوشش میدهد، در زمان روشن بودن، انرژی قابلتوجهی مصرف میکند.
در پروژههایی که متراژ بالا و ساعات استفاده طولانی است، هزینه برق میتواند چشمگیر باشد. البته مدلهای اینورتر تا حدی مصرف را کاهش میدهند، اما قیمت اولیه بالاتری دارند.
2. عدم کنترل مستقل دما در اتاقها (در حالت عادی)
در حالت استاندارد، یک ترموستات کل سیستم را کنترل میکند. این یعنی همه فضاها تقریباً یک دما خواهند داشت.
اگر یکی از اتاقها نورگیرتر باشد یا کاربری متفاوتی داشته باشد، امکان تنظیم دمای مستقل وجود ندارد؛ مگر اینکه سیستم زونبندی (Zone Control) اجرا شود که هزینه نصب را افزایش میدهد.
3. هزینه نصب و کانالکشی بالا
برخلاف کولرهای گازی دیواری، داکت اسپلیت نیاز به اجرای کانالکشی سقفی دارد. این موضوع:
نیازمند سقف کاذب است
فضای مفید سقف را کاهش میدهد
هزینه اجرا را افزایش میدهد
در ساختمانهایی که از ابتدا برای این سیستم طراحی نشدهاند، اجرای کانالکشی میتواند چالشبرانگیز و پرهزینه باشد.
4. نیاز به سرویس و نگهداری منظم
به دلیل وجود کانالهای هوا، در صورت عدم سرویس دورهای، امکان تجمع گردوغبار و کاهش کیفیت هوا وجود دارد. فیلترها باید بهصورت منظم تمیز یا تعویض شوند.
در برخی پروژهها مشاهده شده که بیتوجهی به سرویس دورهای باعث کاهش راندمان و افزایش مصرف برق شده است.
5. توزیع هوا گاهی غیر یکنواخت است
اگر طراحی کانالکشی بهدرستی انجام نشود، ممکن است برخی فضاها هوای بیشتری دریافت کنند و برخی کمتر. این موضوع معمولاً به کیفیت اجرای پروژه برمیگردد، اما در عمل یکی از مشکلات رایج محسوب میشود.
به همین دلیل انتخاب مجری متخصص اهمیت بالایی دارد.
6. صدای یونیت داخلی در برخی مدلها
هرچند بسیاری از مدلهای جدید کمصدا هستند، اما در برخی برندها یا در صورت نصب غیر استاندارد، صدای فن میتواند آزاردهنده باشد؛ مخصوصاً در محیطهای مسکونی.
7. محدودیت در ساختمانهای کوچک
در فضاهای کوچک یا واحدهای با متراژ پایین، استفاده از داکت اسپلیت ممکن است از نظر اقتصادی منطقی نباشد. در چنین شرایطی کولرهای گازی دیواری یا سیستمهای چند پنله (Multi Split) میتوانند گزینه بهتری باشند.
مقایسه معایب داکت اسپلیت با کولر گازی دیواری
در جدول زیر میتوانید مقایسه این دو سیستم را ببینید.
| فاکتور مقایسه | داکت اسپلیت | کولر گازی دیواری |
|---|---|---|
| ظاهر و طراحی | مخفی داخل سقف کاذب | یونیت قابل مشاهده روی دیوار |
| مصرف برق | نسبتاً بالا (مدل معمولی) | کمتر در متراژهای کوچک |
| کنترل دما | مرکزی (مگر با زونبندی) | مستقل برای هر اتاق |
| هزینه نصب | بالا (نیاز به کانالکشی) | پایینتر و سادهتر |
| مناسب برای | واحدهای بزرگ و پروژههای نوساز | واحدهای کوچک تا متوسط |
چه زمانی داکت اسپلیت انتخاب مناسبی نیست؟
بر اساس تجربه پروژههای اجرایی، در شرایط زیر بهتر است گزینههای دیگر بررسی شوند:
متراژ پایین و واحدهای کوچک
نیاز به کنترل دمای جداگانه در هر اتاق
محدودیت بودجه اولیه
نبود فضای کافی برای سقف کاذب
آیا داکت اسپلیت برای شما مناسب است؟
داکت اسپلیت سیستم قدرتمندی است، اما برای همه مناسب نیست.
معایب داکت اسپلیت مانند مصرف انرژی، هزینه نصب بالا و نبود کنترل دمای مستقل، باید قبل از تصمیمگیری بهدقت بررسی شوند.اگر در مرحله ساخت یا بازسازی هستید، پیشنهاد میشود قبل از انتخاب سیستم تهویه، با یک کارشناس تأسیسات مشورت کنید و شرایط پروژه، متراژ، بودجه و نیازهای واقعی خود را ارزیابی کنید.
انتخاب آگاهانه امروز، از هزینههای اضافی فردا جلوگیری میکند.
